Matura z języka angielskiego: kompletny przewodnik
Praktyczny poradnik do matury ustnej i pisemnej z języka angielskiego (poziom podstawowy B1 oraz rozszerzony B2+). Poznaj strukturę egzaminu, kryteria oceniania CKE, banki zwrotów, schematy wypracowań oraz interaktywne kalkulatory i quizy.
Architektura egzaminu maturalnego w Formule 2023
Oficjalne dane Centralnej Komisji Egzaminacyjnej (od roku szkolnego 2024/2025)
Egzamin ustny
Sprawdza swobodną komunikację w codziennych sytuacjach. Egzamin obowiązkowy dla każdego maturzysty.
- ⏱️ Czas: ok. 15 minut (krótki czas na przygotowanie bezpośrednio przed zadaniami 1–3)
- 🎯 Liczba zadań: 3 zadania + krótka rozmowa wstępna
- 📊 Maksymalna liczba punktów: 30 punktów
- 🚩 Próg zaliczenia: 30% (minimum 9 pkt)
- 👥 Ocenia: 2 członków komisji przedmiotowej w szkole
Egzamin pisemny - arkusz podstawowy
Obowiązkowy dla wszystkich. Próg zdawalności 30%.
- 🎧 Słuchanie: 25% (ok. 25 min, 15 zadań, w tym otwarte)
- 📖 Czytanie: 33% (1100–1500 słów, 20 zadań, w tym otwarte)
- 🧩 Gramatyka/Leksyka: 22% (13 zadań, w tym otwarte)
- ✍️ Pisanie: 20% (100–150 słów, e-mail/blog, 12 pkt)
- 🚩 Próg zaliczenia: 30% (minimum 18 pkt / 60)
Egzamin pisemny - arkusz rozszerzony
Przedmiot dodatkowy. Kluczowy do rekrutacji na studia.
- 🎧 Słuchanie: 25% (ok. 30 min, 15 zadań, w tym otwarte)
- 📖 Czytanie: 30% (1400–1800 słów, 18 zadań, w tym otwarte)
- 🧩 Gramatyka/Leksyka: 23% (14 zadań: parafrazy, słowotwórstwo)
- ✍️ Pisanie: 22% (200–250 słów, rozprawka/artykuł/list, 13 pkt)
- 🚩 Próg zaliczenia: brak progu (liczy się każdy % na uczelnię)
Ważna zasada: priorytet skutecznej komunikacji
Kryteria oceniania CKE koncentrują się na skuteczności przekazu. Błędy językowe, które nie zakłócają komunikacji, nie powodują utraty punktów w kryterium treści ani sprawności komunikacyjnej. Kluczowe jest pełne odniesienie się do polecenia, rozwinięcie każdego elementu oraz zachowanie logicznej spójności wypowiedzi.
Porównanie wymagań: Poziom podstawowy (B1) a rozszerzony (B2+)
| Obszar | Poziom podstawowy (B1) | Poziom rozszerzony (B2+) |
|---|---|---|
| Czas trwania arkusza | 120 minut | 150 minut |
| Długość tekstów w czytaniu | Łącznie ok. 1100–1500 słów | Łącznie ok. 1400–1800 słów (teksty oryginalne) |
| Zadania otwarte w słuchaniu i czytaniu | Min. po 1 zadaniu otwartym (uzupełnianie luk, krótkie odpowiedzi bez opcji A–D) | Min. po 1 zadaniu otwartym (uzupełnianie luk, dokończenie streszczenia, synteza informacji) |
| Znajomość środków językowych (Gramatyka i słownictwo) | Podstawowe czasy i konstrukcje; typowe zadania: minidialogi, tłumaczenie fragmentów zdań, wybór wielokrotny | Zaawansowane struktury (inwersja, czasowniki modalne w przeszłości, zdania rozszczepione); typowe zadania: parafrazy zdań, słowotwórstwo |
| Formy wypowiedzi pisemnej | E-mail, wpis na blogu / forum (100–150 słów) | Rozprawka (za/przeciw lub opinia), artykuł, list formalny (200–250 słów) |
| Krytyczny próg słów (kara 0 pkt) | Poniżej 80 słów = 0 pkt za styl i język | Poniżej 160 słów = 0 pkt za styl i język |
Część ustna egzaminu (15 minut / 30 punktów)
Struktura egzaminu, kryteria oceniania CKE oraz strategie odpowiedzi w poszczególnych zadaniach
Rozmowa wstępna (niepunktowana bezpośrednio, ale buduje pierwsze wrażenie)
Egzaminator zadaje 2–3 proste pytania o Twoje zainteresowania i codzienne życie. Cel: rozgrzewka językowa, przełamanie pierwszego stresu i swobodne wejście w rozmowę.
- Do you like travelling? Why? / Why not?
- What things do you usually buy online?
- Can you recommend a good film you have seen recently?
Rozmowa z odgrywaniem roli (Role-play)
Otrzymujesz sytuację i 4 kwestie, które musisz poruszyć. Polecenie do zadania jasno określa, kto rozpoczyna rozmowę: zdający, czy egzaminator.
Samo wspomnienie o kwestii (np. "I need to pack my clothes") to za mało na pełną pulę punktów – komisja uzna element jedynie za „odniesiony”. Aby zdobyć maksymalne 6 punktów, każdą z 4 kwestii musisz rozwinąć (podać przyczynę, skutek, przykład lub szczegół): "I need to pack my clothes, especially my winter jacket, because the weather forecast says it's going to snow next week."
Jeśli na egzaminie ustnym zamilkniesz na dłużej niż 5–10 sekund, komisja ma formalny obowiązek zadać pytanie pomocnicze, aby przerwać ciszę. Jednak według kryteriów CKE realizacja elementu wyłącznie z pomocą egzaminatora obniża Twoją ocenę za samodzielność i płynność (zamiast pełnych punktów otrzymasz ocenę podstawową)!
Opis zdjęcia i odpowiedzi na 3 pytania
Przez ok. 1 minutę opisujesz zdjęcie, a następnie odpowiadasz na 3 pytania zadane przez egzaminatora.
Struktura opisu zdjęcia (1 minuta):
- Kto i gdzie: "The picture shows a group of students in a modern classroom..."
- Co robią (Present Continuous): "They are working on laptops and discussing a project..."
- Wygląd i emocje: "They look engaged and happy because they are smiling..."
- Tło i szczegóły: "In the background, there is a whiteboard with some notes..."
Struktura 3 pytań od komisji:
- 🔹 Pytanie 1 (o zdjęcie): Why are they doing this? → Użyj dedukcji: "They might be preparing for..."
- 🔹 Pytanie 2 (o Twoją opinię): Do you prefer X or Y? → Uzasadnij: "Personally, I'd rather..."
- 🔹 Pytanie 3 (z przeszłości): Tell me about a time when... → Czas przeszły (Past Simple)! Opowiedz krótką historyjkę.
Wybór plakatu/opcji i uzasadnienie odrzucenia
Otrzymujesz 2 lub 3 propozycje (np. 3 plakaty promujące wydarzenie). Masz 1 minutę na przygotowanie: wybór jednej i przemyślenie powodów.
1️⃣ Wybór i mocne argumenty:
"I would definitely choose poster number 1 because it has an eye-catching slogan and clearly illustrates the main idea. Moreover, the colours are very bright, which will attract young people."
2️⃣ Obowiązkowe odrzucenie pozostałych (nie zapomnij o tym!):
"I'm rejecting the second option because it looks quite boring and cluttered with too much text. As for Poster 3, while it's creative, it doesn't clearly convey what the event is about."
3️⃣ Odpowiedzi na 2 pytania problemowe od egzaminatora.
🛟 Co zrobić, gdy zatniesz się lub zabraknie Ci słowa? (Strategie kompensacyjne)
Nie bój się chwilowej pustki w głowie. Egzaminatorzy nie odejmują punktów za krótkie zawahanie, jeśli potrafisz naturalnie podtrzymać kontakt, sparafrazować brakujące słowo lub zyskać 2–3 sekundy na zastanowienie:
"I mean the thing which is responsible for..."
"To be completely honest with you..."
"Could you rephrase that, please?"
Słuchanie i czytanie – poziom podstawowy (B1)
Arkusz podstawowy (120 minut • 35 punktów): 4 zadania ze słuchu oraz 4 zadania z czytania.
Ważna zasada: błędy ortograficzne w wyrazach z poziomu podstawowego (A1/A2)
Zgodnie z oficjalnym kluczem oceniania CKE: w zadaniach otwartych ze słuchu i czytania, jeśli wpiszesz poprawny merytorycznie wyraz, ale popełnisz błąd ortograficzny w prostym słowie z poziomu podstawowego (A1/A2), otrzymasz 0 punktów!
19th Juny → 0 pkt (June to A1)dark choccolate → 0 pkt (chocolate to A1)libary → 0 pkt (library to A2)Rozumienie ze słuchu • Poziom podstawowy (B1)
Wybór 1 z 3 opcji (A, B lub C) do odrębnych minidialogów
Wysłuchujesz 3–5 krótkich sytuacji (komunikaty z dworca/lotniska, dialog w sklepie, rozmowa telefoniczna). Zadanie bada określenie intencji autora, miejsca rozmowy lub kluczowego detalu.
A. a flight cancellation | B. a gate change | C. a delayed departure
Dopasowywanie 4 wypowiedzi do 5 podsumowań (A–E)
Cztery różne osoby mówią na jeden temat (np. wakacyjna praca, zakupy w sieci, ulubiony sport). Dopasowujesz zdania A–E do wypowiedzi 1–4. Jedno zdanie jest fałszywym tropem.
Wybór wielokrotny (A, B, C) do dłuższego nagrania
Wywiad lub opowiadanie (ok. 2.5–3 minuty). Pytania zawierają wyłącznie 3 opcje odpowiedzi (A, B, C) i są ułożone chronologicznie według toku nagrania.
Luki w notatce, ogłoszeniu lub formularzu (1–3 słowa)
Wysłuchujesz komunikatu i uzupełniasz luki w prostej notatce. W każdą lukę wpisujesz od 1 do maksymalnie 3 słów (lub liczbę). Sprawdza daty, godziny, ceny, nazwy miejsc i czynności.
Rozumienie tekstów pisanych • Poziom podstawowy (B1)
Dobieranie nagłówków (A–F) do 4–5 akapitów
Prosty artykuł prasowy podzielony na akapity. Dopasowujesz właściwy tytuł/nagłówek do każdego fragmentu. Jeden nagłówek jest zbędny.
▶ 📄 Zobacz przykład zadania CKE ✖ Ukryj przykład
5.1. Every December, artists from all over the world gather in a small Swedish village to construct an entire hotel using thousands of tons of river ice and compacted snow. The hotel includes bedrooms, an ice bar, and even an ice chapel.
5.2. Guests sleep in sub-zero temperatures inside thermal sleeping bags on beds carved out of blocks of ice. In the morning, they are awakened by staff with a hot lingonberry drink before heading to the warm sauna.
• 5.1 → B (słowa klucze: construct, build, every December)
• 5.2 → C (słowa klucze: thermal sleeping bags, sub-zero temperatures, warm sauna)
Dystraktor D jest zbędny (brak informacji o zamknięciu).
Wybór 1 z 3 opcji (A, B, C) do tekstu narracyjnego
Tekst o objętości ok. 350–400 słów. Pytania sprawdzają zrozumienie głównych faktów i relacji między bohaterami. Opcje odpowiedzi to wyłącznie A, B lub C.
▶ 📄 Zobacz przykład zadania CKE ✖ Ukryj przykład
"When Mark arrived at the coastal sanctuary in Zakynthos, he expected tranquil sunny afternoons. Instead, his team had to patrol the beaches late at night to protect loggerhead turtle nests from stray dogs and noisy tourists. Although exhausted, Mark felt an overwhelming sense of accomplishment when he witnessed hundreds of hatchlings safely reaching the sea."
Tekst wskazuje: "Instead, his team had to patrol the beaches late at night... Although exhausted...". Opcja B precyzyjnie parafrazuje nocne patrole i wysiłek fizyczny. Opcje A i C nie mają potwierdzenia w tekście (typowe dystraktory).
Wstawianie wyciętych zdań do tekstu
Z tekstu usunięto 3 lub 4 zdania. Pod tekstem podano zdania A–E. Szukaj zaimków osobowych (*he, they, it*) oraz prostych spójników (*because, but, so*).
▶ 📄 Zobacz przykład zadania CKE ✖ Ukryj przykład
"Ole Kirk Christiansen was a Danish carpenter who made wooden toys in his workshop during the 1930s. When a fire destroyed his factory, he refused to give up. (7.1) _____ That decision led to the birth of the world-famous plastic LEGO bricks we all know today."
Most logiczny: zdanie przed luką mówi "he refused to give up", zdanie A rozpoczyna się od łącznika "Instead, he rebuilt...", a kolejne zdanie odnosi się do tej decyzji: "That decision led to...".
Krótkie odpowiedzi na pytania lub luki w zdaniach (po angielsku LUB po polsku)
Uzupełniasz brakujące informacje w zdaniach na podstawie tekstu, zachowując limit słów określony w poleceniu (zazwyczaj do 3 wyrazów). Ważne: CKE stosuje dwa warianty tego zadania – uzupełnianie luk w języku angielskim ALBO w ramach mediacji językowej (przetwarzania tekstu) – w języku polskim!
▶ 📄 Zobacz 2 oficjalne warianty zadań CKE (angielski i polski) ✖ Ukryj przykłady
"The Youth Film Contest invites amateur directors aged 14–19. Short films must not exceed 10 minutes. Submissions must be uploaded through our online portal no later than 30th April. Entry is completely free of charge, but participants under 18 must attach a written consent signed by a parent or guardian."
30th April / April 30free of chargewritten consent / a parental consentPolecenie CKE: „Uzupełnij luki w wiadomości Moniki do rodziców w języku polskim (maksymalnie 3 wyrazy w każdą lukę).”
£500 / pięćset funtów (czynsz + depozyt).nie ma mebli / jest bez mebli.protest / protestować / zorganizować kampanię.Wszystkie zadania zamknięte wielokrotnego wyboru zawierają 4 opcje (A, B, C, D). Nagrania są w tempie rodzimych użytkowników języka (z różnymi akcentami), a teksty do czytania (500–600 słów) to zaawansowana publicystyka lub literatura współczesna wymagająca odczytywania intencji, ironii i podtekstów.
Rozumienie ze słuchu • Poziom rozszerzony (B2+)
Trzy odrębne teksty (wywiady, felietony, komunikaty)
Wybierasz 1 z 4 opcji (A, B, C, D). Pytania sprawdzają opinię prelegenta, nastawienie emocjonalne, punkt widzenia lub ukryty sens wypowiedzi.
Dopasowywanie 4 wypowiedzi do 5 zdań podsumowujących
Wypowiedzi 4 osób na skomplikowany temat (np. etyka w sztucznej inteligencji, degradacja środowiska, psychologia sukcesu). Wymaga wychwycenia ogólnego stanowiska i nastawienia rozmówcy.
Wybór wielokrotny (A, B, C, D) do wywiadu z ekspertem
Dłuższa, dynamiczna rozmowa radiowa lub podcast (ok. 3.5 minuty). Ostatnie pytanie w zadaniu niemal zawsze weryfikuje główną konkluzję lub intencję gościa.
Luki w notatce akademickiej z limitem słów (1–3 słowa)
Wymaga precyzyjnego zapisu wyrazów w języku angielskim. W przeciwieństwie do podstawy, zdanie w notatce ma często inną strukturę składniową niż wypowiedź lektora (wymaga to przekształcenia myśli w locie).
Rozumienie tekstów pisanych • Poziom rozszerzony (B2+)
Heading Matching w zaawansowanym tekście analitycznym
Nagłówki nie powtarzają słów z tekstu, lecz są parafrazami metaforycznymi. Wymaga zrozumienia pełnej myśli akapitu.
▶ 📄 Zobacz przykład zadania CKE ✖ Ukryj przykład
5.1. In pre-industrial eras, human sleep was intimately dictated by the natural cycle of dawn and dusk. The proliferation of artificial illumination and luminous handheld screens has dismantled this ancient cadence, plunging our neurochemistry into a perpetual state of twilight confusion.
5.2. While insomnia remedies frequently focus on pharmacological interventions, chronobiologists advocate a behavioral overhaul: morning sunlight immersion and strict evening curfew on blue light emitters to recalibrate internal hormonal secretions.
• 5.1 → C ("dismantled this ancient cadence" = zerwanie ewolucyjnego rytmu)
• 5.2 → A ("behavioral overhaul instead of pharmacological interventions" = niefarmakologiczne metody)
Dystraktor B to pułapka (autor nie poleca technologii, lecz odcięcie od niej).
Tekst publicystyczny lub literacki (500–600 słów)
Pytania badają dedukcję, metafory, podteksty, a także znaczenie wyrazu lub frazy w konkretnym kontekście (np. "In line 24, the expression X most likely means...").
▶ 📄 Zobacz przykład zadania CKE ✖ Ukryj przykład
"Critics often dismiss urban vertical forests as superficial PR stunts engineered for luxury real estate brochures. Yet empirical data from Milan reveals that these foliage-clad towers lower interior temperatures by up to three degrees Celsius and foster nesting biodiversity that had vanished from Lombardy's plains for half a century."
Słowo "Yet" wprowadza kontrast z zarzutami krytyków, a fakty (lower temperatures, foster biodiversity) dowodzą realnych korzyści ekologicznych (genuine ecological viability). Opcja A twierdzi coś przeciwnego, C i D nie padają w tekście.
Wyszukiwanie informacji w 4 odrębnych tekstach (A–D)
Cztery krótkie opinie, recenzje lub profile osób (A, B, C, D). Dopasowujesz pytania szczegółowe typu: Which author was skeptical about...? Which person mentions a change in perspective?
▶ 📄 Zobacz przykład zadania CKE ✖ Ukryj przykład
Uzupełnianie luk wyciętymi zdaniami (mosty referencyjne)
Wymaga dogłębnej analizy łączników kontrastu (nevertheless, on the contrary), skutku (consequently, thus) oraz referencji anaforycznych (these discoveries, such measures).
▶ 📄 Zobacz przykład zadania CKE ✖ Ukryj przykład
"Psychologist Barry Schwartz famously demonstrated that an overabundance of consumer options paralysis human volition. When presented with thirty varieties of jam, shoppers linger but seldom buy. (8.1) _____ Consequently, limiting shelves to merely six choices multiplied transaction volumes tenfold."
Most referencyjny: "In sharp contrast" kontrastuje z 30 rodzajami dżemu, a kolejne zdanie zaczynające się od "Consequently, limiting shelves..." jest logicznym skutkiem usunięcia zmęczenia poznawczego.
Luki w streszczeniu tekstu (Summary completion)
Streszczenie w języku angielskim z lukami (limit 1–3 lub 1–4 słów). Wymaga bezwzględnej poprawności gramatycznej i często leksykalnej parafrazy słów z tekstu bazowego.
▶ 📄 Zobacz przykład zadania CKE ✖ Ukryj przykład
"Deep-sea mining conglomerates intend to harvest polymetallic nodules from the abyssal plains. Marine biologists caution that scraping the seabed could trigger irreversible disruption to benthic organisms whose lifecycle operates over millennia."
• 9.1:
cause irreversible disruption / lead to permanent damage / inflict severe harm*Uwaga: Wymagana jest bezbłędna gramatyka (po czasowniku modalnym might musi nastąpić bezokolicznik cause / lead / inflict).
Gramatyka i środki językowe – poziom podstawowy (B1)
Arkusz podstawowy (13 punktów): minidialogi, tekst z lukami, tłumaczenia i słowotwórstwo.
🛠️ Typy zadań w arkuszu podstawowym (13 punktów)
Wybór 1 z 3 reakcji językowych (A, B, C)
Krótkie dialogi sytuacyjne. Sprawdzają uprzejme prośby, propozycje, podziękowania i reakcje na codzienne wydarzenia.
Y: "_________________________"
Wybór 1 z 3 opcji w tekście ciągłym
Krótki artykuł (ok. 100–120 słów) z 3–4 lukami. Sprawdza podstawowe przyimki (interested in, good at, on Sunday), formy czasowników i spójniki.
▶ 📄 Zobacz przykład zadania CKE ✖ Ukryj przykład
"In 1817, Baron Karl von Drais invented the 'running machine'. It had two wheels, but unlike modern bikes, it was not equipped (2.1) _____ pedals. Riders had to push their feet against the ground. The invention quickly became popular (2.2) _____ young people who wanted a faster way to travel around city parks. However, rainy weather made the wooden frame fragile, (2.3) _____ inventors soon began experimenting with metal components."
Tłumaczenie fragmentu w nawiasie (1–4 słowa)
Przetłumacz polski fragment w nawiasie. Najczęstsze konstrukcje: czasy przeszłe, przeczenia, tryby warunkowe i pytania o pozwolenie.
Słowotwórstwo, gramatykalizacja lub 2-zdaniowy set leksykalny
Tworzenie prostych części mowy (np. care → careful, quick → quickly), gramatykalizacja wyrazów w nawiasach lub odnalezienie jednego wyrazu pasującego do 2 zdań (autentyczny przykład z Informatora CKE Zadanie 15: Sally forgot to save the document / Firefighters save people's lives).
W zadaniach otwartych ze znajomości środków językowych (tłumaczenia fragmentów zdań, luki, transformacje) CKE stosuje bezwzględną zasadę zero-jedynkową. Jeśli wpiszesz właściwą konstrukcję gramatyczną, ale popełnisz choćby jedną literówkę (np. succesfull zamiast successful, pominiesz końcówkę -s w 3. os. lp., albo pomylisz formę nieregularną), otrzymujesz 0 punktów za cały podpunkt. W oficjalnym kluczu CKE nie istnieją punkty połówkowe (0.5 pkt)!
Kluczowe struktury gramatyczne na poziomie podstawowym (B1)
Te konstrukcje stanowią fundament zadań otwartych i gwarantują wysoką punktację w e-mailu:
1. Present Perfect vs Past Simple
Czynność zakończona (Past) vs skutek teraz (Perfect):
• I lost my keys yesterday at school.
2. I i II okres warunkowy
Przyszłość realna vs teraźniejszość nierealna:
• If I had more money, I would buy it.
3. Podstawowy Passive Voice
Konstrukcja to be + 3. forma:
• The letter was sent two days ago.
4. Have / get sth done
Gdy ktoś inny wykonuje pracę dla nas:
• She is getting her hair cut tomorrow.
5. Pytania pośrednie (Indirect)
Szyk prosty po zwrocie wstępnym:
• Do you know what time the film starts?
6. Gerund (-ing) vs Infinitive (to)
Co łączy się z czym:
• I managed to pass. / decide to go
🏛️ Typy zadań w arkuszu rozszerzonym (14 punktów)
Wybór 1 z 4 opcji w zaawansowanym tekście ciągłym
Weryfikuje znajomość subtelności znaczeniowych wyrazów bliskoznacznych, rzadkich czasowników złożonych (*phrasal verbs*) oraz precyzyjnych kolokacji naukowych i publicystycznych.
▶ 📄 Zobacz przykład zadania CKE ✖ Ukryj przykład
"Humpback whales are renowned for their intricate vocalizations, which can travel across entire ocean basins. Biologists have recently discovered that these acoustic patterns are not static; rather, pods continuously (1.1) _____ alterations to their songs over the mating season. When a novel acoustic theme emerges, it sweeps rapidly across migratory routes, leading researchers to conclude that whales possess a form of cultural transmission that was previously thought to be (1.2) _____ to human primates."
Parafraza zdania od 2 do 5 słów ze słowem-kluczem
Zdanie wyjściowe, słowo-klucz podane drukowanymi literami i drugie zdanie z luką. Nigdy nie zmieniaj formy podanego słowa! Zadanie bada stronę bierną z bezokolicznikiem, inwersję, okresy warunkowe i konstrukcje życzeniowe.
Zdanie 2: "The suspect _____________________________ the country."
Przekształcanie wyrazów bazowych w tekście analitycznym
Wymaga znajomości prefiksów negatywnych (un-, dis-, in-, im-, ir-, mis-), tworzenia rzeczowników abstrakcyjnych oraz liczby mnogiej.
▶ 📄 Zobacz przykład zadania CKE ✖ Ukryj przykład
"The rapid transition to wind energy has demonstrated that relying on fossil fuels is no longer (3.1) [SUSTAIN] ________________ . However, the engineering challenges of offshore turbine construction were initially considered (3.2) [SURMOUNT] ________________ by many maritime specialists. Modern materials have proved these pessimistic forecasts entirely (3.3) [FOUND] ________________ ."
sustainable (przymiotnik: zrównoważony)insurmountable (przymiotnik z prefiksem negatywnym: nie do pokonania)unfounded / baseless (bezpodstawny – prefiks un-)Tłumaczenie fragmentu w nawiasie (B2+/C1)
Sprawdza III okres warunkowy, okresy mieszane, inwersję po słowach przeczących i konstrukcje z czasownikami modalnymi w przeszłości.
Jedno słowo pasujące do 3 różnych zdań
Trzy niezależne zdania, w każdym brakuje tego samego wyrazu w identycznej formie. Zazwyczaj jedno zdanie to znaczenie dosłowne, a dwa pozostałe to idiomy lub utarte kolokacje.
• The witness gave a vivid ________ of what happened at the scene.
• I need to transfer funds from my savings ________ .
Kluczowe konstrukcje gramatyczne na poziomie rozszerzonym (B2+)
Te struktury musisz znać na pamięć – regularnie pojawiają się w transformacjach i gwarantują maksymalne punkty w rozprawce:
1. Inwersja stylistyczna
Po przeczeniach na początku zdania:
• Hardly had we arrived when it started.
• Under no circumstances should you open it.
2. Zdania rozszczepione (Cleft)
Dla podkreślenia kluczowego elementu:
• What I really need is some peace.
• All I did was send an apology.
3. Czasowniki modalne w przeszłości (Modal Perfect)
Dedukcja i żal odnośnie przeszłości:
• You shouldn't have bought that car.
• You needn't have come so early.
4. Have / Get sth done (Advanced)
Zlecanie oraz nakłanianie kogoś:
• She got her brother to help her.
5. Wish / Rather / Time
Konstrukcje z cofnięciem czasu (odrealnienie lub żal):
• It's high time you found a job.
• I'd rather you didn't smoke here.
6. Okresy mieszane
Przeszłość wpływająca na teraźniejszość:
• If he were braver, he wouldn't have run away.
Wypowiedź pisemna: struktura zadań i kryteria CKE
Zasady oceniania wypracowań Formuła 2023, progi słów oraz oficjalna matryca punktowa egzaminatora
E-mail lub wpis na blogu (100–150 słów)
W poleceniu otrzymujesz sytuację oraz dokładnie 4 podpunkty polecenia, które musisz zrealizować w tekście. Zadanie sprawdza sprawne przekazywanie informacji, relacjonowanie wydarzeń i wyrażanie opinii.
Ocena treści wynika ze skrzyżowania: do ilu podpunktów się odniesiesz oraz ile z nich rozwiniesz (w CKE nie istnieją punkty połówkowe 0.5 pkt!):
Rozprawka, artykuł lub list formalny (200–250 słów)
W arkuszu masz wybór 1 z 2 tematów. Każdy temat zawiera dwa kluczowe elementy do zrealizowania oraz wymaga zajęcia i uzasadnienia własnego stanowiska (tezy).
📋 Oficjalna matryca 4 kryteriów oceniania CKE Formuła 2023
Realizacja wszystkich elementów tematu, brak luk faktograficznych, odpowiednie rozwinięcie myśli, brak odbiegania od polecenia.
Przejrzysty podział na akapity, płynne przejścia myślowe, naturalne łączniki zdań (connectors), brak chaosu logicznego.
Bogate słownictwo tematyczne, unikanie powtórzeń, zaawansowane struktury gramatyczne (inwersja, strona bierna, zdania rozszczepione).
Poprawność gramatyczna, leksykalna, ortograficzna i interpunkcyjna. Na podstawie: max 2 pkt, na rozszerzeniu: max 3 pkt.
Szablony i formy pisemne – poziom podstawowy (B1)
Krótka wypowiedź użytkowa (100–150 słów, 12 pkt): e-mail lub wpis na blogu.
E-mail nieformalny
Prywatna wiadomość do znajomego, kolegi z wymiany lub rodziny goszczącej.
- • Thanks for your last email, it was great to hear from you!
- • I'm writing to let you know that...
- • You won't believe what happened next!
- • Drop me a line when you have a free moment.
Wpis na blogu
Interaktywny wpis skierowany do społeczności czytelników Twojego bloga.
- • Welcome back to my blog! Today I'd like to share...
- • Have you ever found yourself in a situation where...?
- • To cut a long story short,...
- • What about you? Let me know your thoughts in the comments!
Wpis na forum
Odpowiedź na istniejący wątek dyskusyjny, porada lub wymiana doświadczeń.
- • I've just read your posts and decided to add my two cents.
- • I completely understand how you feel because...
- • In my personal experience,...
- • What do you think about this solution?
Rozprawka za i przeciw (dokładnie 4 akapity)
Aktualność zjawiska + neutralna teza zapowiadająca wady i zalety. Zero opinii!
Wprowadzenie (On the one hand...). Argument 1 + przykład. Argument 2 + skutek.
Wprowadzenie (On the other hand...). Argument 1 + przykład. Argument 2 + skutek.
Syntetyczne podsumowanie i dopiero tutaj własne stanowisko (In my view...).
Rozprawka z opinią (wyraźne stanowisko od początku)
Wprowadzenie tematu + jednoznaczne określenie swojego stanowiska (In my opinion, it is a negative trend...).
Pierwszy mocny powód popierający Twoją tezę + dogłębne uzasadnienie i przykład ze świata.
Drugi powód LUB przedstawienie argumentu przeciwnego i jego zbicie (Although some claim that..., money is not everything).
Potwierdzenie tezy innymi słowami (parafraza wstępu). Brak nowych argumentów!
Artykuł publicystyczny
Wypowiedź dziennikarska angażująca czytelnika.
- 📌 Obowiązkowy chwytliwy tytuł: np. The Price of Progress: Are We Losing Our Humanity?
- 📌 Pytania retoryczne we wstępie: Have you ever paused to think about...?
- 📌 Barwny język i metafory: styl żywy, ale elegancki (dopuszczalne umiarkowane formy potoczne).
List formalny
List do redaktora, burmistrza, instytucji lub dyrektora szkoły.
- 📌 Zwrot grzecznościowy: Dear Sir or Madam, / Dear Mr Jenkins,
- 📌 Określenie celu we wstępie: I am writing in order to express my deep concern regarding...
- 📌 Zakończenie: I look forward to hearing from you. Yours faithfully, XYZ (brak form skróconych!)
Przykłady form pisemnych: wzorcowe prace z analizą CKE
Zobacz autentyczne prace ocenione na 100% punktów. Poznaj techniki rozwijania polecenia i kluczowe elementy gwarantujące maksymalną punktację.
✍️ Narzędzie do pisania z licznikiem słów
Wpisz lub wklej swój tekst. Licznik analizuje reguły CKE i natychmiast ostrzega przed utratą punktów.
🧩 Bank spójników i łączników (connectors)
Kliknij na dowolny zwrot, aby skopiować go do schowka z gotowym szablonem użycia.
Kalkulator wyniku maturalnego
Przelicz punkty z poszczególnych części egzaminu na oficjalny wynik procentowy
🎙️ Egzamin ustny max 30 pkt
📘 Arkusz podstawowy max 60 pkt
🏛️ Arkusz rozszerzony max 60 pkt
Quiz ze znajomości zasad i kryteriów oceniania CKE
Sprawdź znajomość formalnych wytycznych dotyczących liczenia słów, zadań otwartych i progów punktowych.
Przygotowanie do matury z języka angielskiego
Egzamin maturalny wymaga opanowania strategii egzaminacyjnych, sprawnego formułowania argumentów i precyzji językowej pod presją czasu. Jeżeli potrzebujesz indywidualnego wsparcia lektora w przygotowaniu do matury ustnej lub rzetelnej korekty wypracowań, zapraszam na bezpłatną rozmowę zapoznawczą.